W ostatnim czasie obserwujemy wzrost zainteresowania w\u0119dzide\u0142kiem j\u0119zykowym, zar\u00f3wno logoped\u00f3w, klinicyst\u00f3w, lekarzy oraz samych rodzic\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Niedoceniona do niedawna struktura j\u0119zyka, okazuje si\u0119, odgrywa znacz\u0105ca rol\u0119 nie tyko na pierwszych etapach \u017cycia niemowl\u0119cia, ale i p\u00f3\u017aniejszym \u017cyciu. W\u0119dzide\u0142ko to fa\u0142d b\u0142ony \u015bluzowej rozpi\u0119ty pomi\u0119dzy dnem jamy ustnej a doln\u0105 powierzchni\u0105 j\u0119zyka. Mo\u017ce on by\u0107 d\u0142u\u017cszy lu kr\u00f3tszy (w\u0119dzide\u0142ko przednie) a mo\u017ce by\u0107 w og\u00f3le niewidoczny (w\u0119dzide\u0142ko tylne, schowane). Wielu noworodkom badaj\u0105cy lekarz- neonatolog daje wskazanie do podci\u0119cia w\u0119dzide\u0142ka podj\u0119zykowego, aczkolwiek nie zawsze, nawet w\u00f3wczas, gdy jest ono bardzo widoczne. Wi\u0119cej problem\u00f3w diagnostycznych mo\u017ce sprawia\u0107 skr\u00f3cone w\u0119dzide\u0142ko, kt\u00f3re jest niewidoczne, ale zar\u00f3wno w pierwszym jak i w drugim wypadku w r\u00f3\u017cnym stopniu upo\u015bledza ono wa\u017cne \u017cyciowe funkcje, jak ssanie, karmienie, oddychanie, rozw\u00f3j twarzoczaszki oraz wymowa.<\/p>\n\n\n\n
Najwa\u017cniejsza czynno\u015bci\u0105 narodzonego dziecka jest ssanie. Jak zg\u0142aszaj\u0105 matki nie zawsze przebiega ono \u201eksi\u0105\u017ckowo\u201d. Dzieci maj\u0105 problem z chwytaniem piersi, efektywnym ssaniem, denerwuj\u0105 si\u0119 p\u0142acz\u0105 albo maj\u0105 problemy z trawieniem, pojawiaj\u0105 si\u0119 wzd\u0119cia, bo podczas pr\u00f3b wyssania mleka na\u0142yka\u0142y si\u0119 sporo powietrza, a wi\u0119c kolki, pr\u0119\u017cenie cia\u0142ka, p\u0142acz, zdenerwowanie matki, itp. Przyczyn\u0105 mog\u0105 by\u0107 te\u017c i inne problemy, ale mo\u017ce to by\u0107 po prostu kr\u00f3tkie w\u0119dzide\u0142ko. Je\u015bli pojawiaj\u0105 si\u0119 tego typu sytuacje nale\u017cy skorzysta\u0107 z porady logopedy, kt\u00f3ry pomo\u017ce zidentyfikowa\u0107 problem. Zdarza si\u0119, \u017ce dziecko ze skr\u00f3conym w\u0119dzide\u0142kiem j\u0119zykowym ca\u0142kiem dobrze radzi sobie ze ssaniem, natomiast problemy pojawiaj\u0105 si\u0119 podczas rozszerzania diety. Dziecko ma w\u00f3wczas problem z przesuwaniem pokarmu w jamie ustnej, prze\u017cuwaniem, zaczyna si\u0119 krztusi\u0107, pojawia si\u0119 odruch wymiotny.<\/p>\n\n\n\n
Skr\u00f3cone w\u0119dzide\u0142ko wp\u0142ywa na pozycj\u0119 spoczynkow\u0105 j\u0119zyka oraz rozw\u00f3j twarzoczaszki. Przy ograniczonych ruchach pionowych, j\u0119zyk nie spoczywa, jak powinien, wklejony w podniebienie i na g\u00f3rnych dzi\u0105s\u0142ach lecz le\u017cy na dnie jamy ustnej. Pozioma praca j\u0119zyka w okresie rozwoju twarzoczaszki powoduje nadmierny rozw\u00f3j \u017cuchwy, wypychanie z\u0119b\u00f3w i wady zgryzu. Utrwalenie si\u0119 takiej nieprawid\u0142owej pozycji spoczynkowej j\u0119zyka, sprzyja powstawaniu tzw. \u201eotwartej buzi\u201d, oddychaniu drog\u0105 ustn\u0105 (cz\u0119sto towarzysz\u0105 temu problemy z kontrolowaniem po\u0142ykania \u015bliny) oraz powoduje wady wymowy. W rozwoju mowy dziecka bardzo wa\u017cna jest swobodna pionowa praca j\u0119zyka w jamie ustnej. Wymaga tego szereg g\u0142osek j\u0119zyka polskiego, np. l, sz, \u017c, cz, d\u017c, r. Swobodnej pracy j\u0119zyka wymagaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c inne g\u0142oski dentalizowane szeregu \u201ecisz\u0105cego\u201e i \u201esycz\u0105cego\u201d. Du\u017cy mi\u0119sie\u0144, jakim jest j\u0119zyk, jest po\u0142\u0105czony licznymi \u015bci\u0119gnami, powi\u0119ziami z innymi strukturami mi\u0119\u015bniowymi i kostnymi czaszki, m.in. z krtani\u0105. Niekiedy inne problemy logopedyczne, np \u201emowa bezd\u017awi\u0119czna\u201d r\u00f3wnie\u017c w spos\u00f3b po\u015bredni mog\u0105 wynika\u0107 z kr\u00f3tkiego w\u0119dzide\u0142ka j\u0119zykowego. Natomiast poprzez po\u0142\u0105czenia kostne struktura ta jest po\u0142\u0105czona z pozosta\u0142ymi strukturami, np. obr\u0119cz\u0105 barkow\u0105. Bardzo napi\u0119ty j\u0119zyk, do czego zmusza go skr\u00f3cone w\u0119dzid\u0142o, mo\u017ce wywo\u0142ywa\u0107 przeci\u0105\u017cenia, napi\u0119cia w innych miejscach czaszki czy obr\u0119czy barkowej.<\/p>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d lekarzy, a tak\u017ce logoped\u00f3w pokutuje jeszcze opinia, \u017ce \u201etrzeba w\u0119dzide\u0142ko rozci\u0105ga\u0107 przez \u0107wiczenia\u201d. \u0106wiczenia, owszem mog\u0105 usprawni\u0107 j\u0119zyk, co na pewno b\u0119dzie mia\u0142o znaczenie w procesie terapeutycznym, ale nie wyd\u0142u\u017cy to w\u0119dzide\u0142ka, a zatem przyczyna trudno\u015bci nie b\u0119dzie usuni\u0119ta. Si\u0119gaj\u0105c innych spraw, bardziej praktycznych, j\u0119zyk pomaga nam przez ca\u0142e \u017cycie utrzyma\u0107 pewien stan higieny jamy ustnej. Osoby ze skr\u00f3conym w\u0119dzide\u0142kiem s\u0105 tej pomocy pozbawione, a przez to bardziej nara\u017cone na choroby z\u0119b\u00f3w, dzi\u0105se\u0142.<\/p>\n\n\n\n
No to co z tym w\u0119dzide\u0142kiem?<\/p>\n\n\n\n
Kiedy obserwujemy w\/w problemy u maluch\u00f3w nale\u017cy wykona\u0107 zabieg frenotomii, czyli przeci\u0119cia w\u0119dzide\u0142ka j\u0119zykowego i najlepiej zrobi\u0107 to jak najszybciej. Je\u015bli lekarz nie dostrzega takiego problemu, nale\u017cy zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do w\u0142a\u015bciwego logopedy, neurologopedy, kt\u00f3ry pomo\u017ce tak\u0105 decyzj\u0119 podj\u0105\u0107. Czasami problemem jest znalezienie odpowiedniego chirurga(dzieci\u0119cego stomatologicznego), kt\u00f3ry przeprowadzi taki zabieg u nieco starszego dziecka. Niekiedy trzeba odczeka\u0107 pewien czas, odpowiednio przygotowa\u0107 dziecko i zrobi\u0107 to w\u00f3wczas, kiedy b\u0119dzie to mo\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n
Zar\u00f3wno przed, jak i po zabiegu pr\u00f3bujemy z dzieckiem przeprowadza\u0107 nast\u0119puj\u0105ce \u0107wiczenia- propozycje:<\/p>\n\n\n\n
Gimnastyka j\u0119zyka<\/p>\n\n\n\n
Wykonujemy z dzieckiem nast\u0119puj\u0105ce \u0107wiczenia przed lustrem:<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201eg\u00f3ra \u2013 d\u00f3\u0142\u201d \u2013 dziecko otwiera usta, podnosi j\u0119zyk do wa\u0142ka dzi\u0105s\u0142owego, a nast\u0119pnie opuszcza za dolne z\u0119by; \u0107wiczenie powtarza wielokrotnie,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201egumowy j\u0119zyk\u201d \u2013 dziecko dotyka czubkiem j\u0119zyka wa\u0142ka dzi\u0105s\u0142owego, w tym samym czasie porusza \u017cuchw\u0105 \u2013 w d\u00f3\u0142 i w g\u00f3r\u0119, rozci\u0105ga j\u0119zyk,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201emalowanie podniebienia\u201d \u2013 dziecko przesuwa j\u0119zyk po podniebieniu,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 zlizywanie czubkiem j\u0119zyka z wa\u0142ka dzi\u0105s\u0142owego czekolady, miodu lub d\u017cemu,<\/p>\n\n\n\n
\u2013\u201eliczenie z\u0119b\u00f3w\u201d \u2013 dotykanie czubkiem j\u0119zyka kolejno g\u00f3rnych z\u0119b\u00f3w po stronie wewn\u0119trznej,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 przytrzymywanie przez kilka sekund czubka j\u0119zyka na podniebieniu przy szeroko otwartych ustach<\/p>\n\n\n\n
Zabawa w \u201eRemont u Pana J\u0119zyczka\u201d:<\/p>\n\n\n\n
\u2013 na pocz\u0105tku trzeba zestawi\u0107 z p\u00f3\u0142ek wszystkie stoj\u0105ce na nich rzeczy, wi\u0119c j\u0119zyczek unosi si\u0119 wysoko<\/p>\n\n\n\n
i dotyka r\u00f3\u017cnych miejsc na podniebieniu,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 rozpoczynamy remont \u2013 malujemy j\u0119zykiem sufit (przesuwamy szerokim j\u0119zykiem po podniebieniu),<\/p>\n\n\n\n
\u2013 na suficie malujemy gwiazdki, chmurki, kwiatki lub inne wzory, jakie zaproponuje dziecko \u2013 podnosimy<\/p>\n\n\n\n
wysoko j\u0119zyk, czubkiem j\u0119zyka wodzimy po podniebieniu, rysuj\u0105c szlaczki,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 myjemy okna po remoncie (przesuwamy szerokim j\u0119zykiem po zewn\u0119trznej stronie g\u00f3rnych z\u0119b\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n
i wieszamy firanki (dotykamy j\u0119zykiem ka\u017cdego g\u00f3rnego z\u0119ba),<\/p>\n\n\n\n
\u2013 po remoncie ustawiamy z powrotem rzeczy wysoko na p\u00f3\u0142kach (ponownie j\u0119zyk unosimy wysoko<\/p>\n\n\n\n
i dotykamy nim r\u00f3\u017cnych miejsc na podniebieniu).<\/p>\n\n\n\n
Zabawa : Wspinaczka g\u00f3rska<\/p>\n\n\n\n
Proponujemy dziecku nast\u0119puj\u0105ce zabawy:<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201ewchodzenie na szczyt\u201d \u2013 tj. naprzemienne dotykanie czubkiem j\u0119zyka g\u00f3rnych i dolnych z\u0105bk\u00f3w,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201eodpoczynek na szczycie g\u00f3ry\u201d \u2013 tj. utrzymywanie j\u0119zyka na g\u00f3rnej wardze raz przy w\u0105skim, raz przy szerokim uk\u0142adzie j\u0119zyka,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201eschodzenie ze szczytu\u201d \u2013 tj. naprzemienne dotykanie czubkiem j\u0119zyka g\u00f3rnych i dolnych siekaczy,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201emasowanie zm\u0119czonych st\u00f3p\u201d \u2013 tj. masowanie czubkiem j\u0119zyka dzi\u0105se\u0142 za g\u00f3rnymi siekaczami,<\/p>\n\n\n\n
a nast\u0119pnie za dolnymi,<\/p>\n\n\n\n
\u2013 \u201eprzeskakiwanie strumyka po kamieniach\u201d \u2013 tj. dotykanie czubkiem j\u0119zyka ka\u017cdego g\u00f3rnego z\u0105bka,zaczynaj\u0105c po jednej stronie, ko\u0144cz\u0105c na drugiej stronie buzi.<\/p>\n\n\n\n
Uwaga. Wszystkie \u0107wiczenia nale\u017cy wykona\u0107 przy szeroko otwartej buzi i opuszczonej \u017cuchwie.<\/p>\n\n\n\n
Opracowa\u0142a:<\/p>\n\n\n\n
Logopeda mgr Agnieszka Walczak<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W ostatnim czasie obserwujemy wzrost zainteresowania w\u0119dzide\u0142kiem j\u0119zykowym, zar\u00f3wno logoped\u00f3w, klinicyst\u00f3w, lekarzy oraz samych rodzic\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":457,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-477","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/477","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=477"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/477\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":478,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/477\/revisions\/478"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/457"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=477"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=477"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/poradnialeczna.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=477"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}